نتیجه‌ای یافت نشد.

انگیزه‌های سیاستگذاری برای رجوع به کوپن چیست؟

شناسه خبر: 174715 سرویس: اقتصادی ، گوناگون يكشنبه ۵ خرداد ۱۳۹۸, ۵۵ : ۱۱ : ۰۰
انگیزه‌های سیاستگذاری برای رجوع به کوپن چیست؟
شاید بدیهی ترین مساله‌ای که در مورد دو راهی اقتصاد آزاد و کوپن می‌توان مطرح کرد کرد این موضوع است که اصولا علم اقتصاد چنین دوراهی‌ای را چندان به رسمیت نمی‌شناسد.
۵۵آنلاین :

شاید بدیهی ترین مساله‌ای که در مورد دو راهی اقتصاد آزاد و کوپن می‌توان مطرح کرد کرد این موضوع است که اصولا علم اقتصاد چنین دوراهی‌ای را چندان به رسمیت نمی‌شناسد.

مکانیسم‌های آزموده شده بازار که بر اساس عرضه و تقاضا عمل می‌کنند در صورت وجود بستری شفاف امکان عمل نیست. به همین جهت بازگشت به سیستم کوپنی یعنی به نوعی عدول از اصول علمی پذیرفته شده و وارد شدن از یک حالت طبیعی به حالتی غیرطبیعی. در یک سیستم دولتی سیستم صورت نمی‌گیرد. بلکه به شکلی غیرمعمول از بیرون و توسط دولت انجام می‌گیرد. این دخالت‌ها در وهله اول انحراف منابع و انحراف قیمت را رقم می‌زند.

اولین محصول کوپنی کردن اقتصاد را می‌توان کوپن فروشی، رشد واسطه گری و دلالی و فعالیت‌های غیرمولد دانست. هرچند این معضلات اکنون نیز وجود دارد اما کوپن می‌تواند نقشی تشدید کننده برای رشد واسطه گری و کاهش داشته فعالیت‌های مولد داشته باشد. این شرایط احتمالا محصول نوعی سرخوردگی در دولت است. دولت احساس می‌کند نمی‌تواند تحت شرایط هماهنگ و منسجمی تصمیم بگیرد و هر تصمیمش به شدت از سوی  مخالفان و منتقدان دولت به چالش کشیده می‌شود.

دولت به این نتیجه رسیده که فاقد حمایت از سوی قانونگذار و دیگر ارکان حمایتی است، به همین سبب شاید به این جهت که چون قصد دارد به سیستم توزیع کمک کند به مبحث کوپن روی آورده است. در واقع می‌توان تاکتیک رجوع به کوپن را نوعی عاقبت اندیشی دانست تا دولت را از سیل برخی انتقادات احتمالی مصون بدارد، با این همه بعید به نظر می‌رسد که این راه منتهی به نتایج مورد نظر دولت شود.

بیشتر به نظر می‌رسد رویکرد کوپنی نه یک نسخه اقتصادی که راهکاری سیاسی است. البته نباید از نظر دور داشت که محتمل است که کوپنی کردن مانند یک مسکن در شرایط فعلی جواب بدهد، اما نمی‌توان این مدل را برای مدت طولانی ادامه داد.

با توجه به اینکه قرار نیست شرایط تحریم و تنگنای اقتصادی فعلی تا همیشه ادامه داشته باشد، پس از رفع محدودیت‌های اقتصادی دیگر خیلی سخت خواهد بود که دوباره از الگوی کوپنی به مدل فعلی اقتصاد باز گردیم، زیرا الگوی مصرف زائد و غیرضروری در جامعه شکل خواهد گرفت که به آسانی نمی‌توان جامعه را راضی کرد که مجدداً به روش مولد اقتصاد روی بیاورد. در مقابل چنین روشی می‌توان با صرفه جویی، بهره وری و فرهنگ سازی، منابع مالی کم نظیری را پس انداز کرد که می‌تواند ما را در عبور از این بحران یاری رساند. از جمله می‌توان به انضباط مالی در بودجه و کلیت دولت و نهادهای عمومی اشاره کرد، به صورت مصداقی می‌توان به مساله یارانه‌های پنهان، صرفه جویی در انرژی، آب و به کارگیری شلخته و غیربهره ور منابع در سازمانهای دولتی اشاره کرد.

عادی سازی قیمت حامل‌های انرژی می‌تواند منابع لازم را فراهم آورد و آسیب‌های کوتاه مدت به اقشار آسیب پذیر را نیز می‌توان از طریق پرداخت یارانه نقدی مدیریت کرد. پرداخت یارانه‌ها در هر دو نوع آشکار و پنهان نوعی هزینه است که منجر به بروز نوعی ناترازی در بودجه شده و هر روز تامین این یارانه‌ها با توجه به کاهش منابع سخت تر شده است.

این یارانه‌ها همچنین با توجه به حجم نقدینگی که ایجاد می‌کند نمی‌تواند اثر کاهنده بر تورم داشته باشد. در واقع پرداخت یارانه و رشد نقدینگی همزمان تورم را افزایش و قدرت خرید مردم را کاهش میدهد، بنابراین نمی‌تواند کمک شایانی برای اقشار آسیب پذیر باشد. در این گونه موارد معمولا اقتصاددانان توصیه می‌کنند که کمک‌های دولتی در قالب نظام تامین اجتماعی تعریف شود.

به همین خاطر توصیه میشود با پرهیز از کمک غیرنقدی پرداخت نقدی یارانه نیز در همین قالب و با احتیاط صورت گیرد. هم اکنون بودجه عمومی و منابع ارزی کشور سرریز و حفره‌های قابل توجهی دارد که صرف بستن آنها میتواند بسیار کمک کننده باشد. ارز دولتی قابل توجهی که برای واردات کالا اختصاص یافته و نتوانسته قیمت کالا را پایین نگه دارد از این جمله است.

دولت می‌تواند این منابع را سرمایه گذاری کند و منافع حاصل از آن را در نظام تامین اجتماعی به کار گیرد. پیش از این بخش دولتی توزیع، در نظام کوپنی مفسده‌های قابل توجهی به همراه داشت به همین خاطر به نظر می‌رسد که خود دولت نیز چندان تمایل قلبی برای اجرایی کردن این ایده ندارد و بسیار با احتیاط با آن برخورد می‌کند. خود دولت هم میداند که این روش‌ها هیچ کمکی به اقتصاد نمی‌کند و تنها هزینه‌های درازمدت به اقتصاد تحمیل می‌کند.

برخی نارضایتی‌ها از تورم و فشارهای سیاسی منتقدان دو عامل بیرونی هستند که احتمالا دولت را به این سمت میراند که چنین الگوی نامطلوبی را به مرحله اجرا بگذارد. اگر شرایط سخت تر بشود احتمال آنکه دولت ناچار شود چنین طرحی را اجرا کند بیشتر خواهد شد. زمانی که دولت برای اصلاح قیمت‌ها از جمله قیمت حامل‌های انرژی به مجلس لایحه ای ارائه می‌کند نشان می‌دهد که قوه مجریه به دنبال اصلاح قیمتهاست ولی در مجلس موافقت نمی‌شود و فشار بیرونی با این روند چندان موافق نیست.

در این بین عامل اراده و پایمردی بر اصلاحات اقتصادی حلقه مفقوده اقدامات دولتی به شمار می‌رود. البته برخی رسانه‌ها به ویژه صدا و سیما چندان با رویکردهای اصلاح گری اقتصادی همراهی لازم را ندارند و بعضا در جهت معکوس حرکت می‌کنند و این خود، کار دولت را دشوارتر کرده است. از طرف دیگر دولت باید نگاه سیاسی خود را فرضا نسبت به انتخابات آینده تعدیل کند.

این گمانه زنی وجود دارد که دولت برای آنکه رضایت نسبی در جامعه رای دهندگان به وجود آورد به برخی سیاستهای پوپولیستی در حوزه اقتصاد روی بیاورد. شاید این سیاستها در کوتاه مدت اثر تخدیری داشته باشد، اما آیندگان از این اقدامات به نیکی یاد نخواهند کرد. شرایط عمومی اقتصاد ما و برهه زمانی که در آن قرار داریم بیش از این آزمون و خطا و تاکتیک‌های کوتاه مدت را برنمی‌تابد.

نرخ تورم، انباشت برخی مشکلات اقتصادی عمده، دولت فربه، بودجه ناتراز، رشد مطالبات اجتماعی که همزمان شده است با کاهش سرمایه اجتماعی در کنار برخی زخمهای قدیمی چون ناکارآمدی و اشکالات عمده سیستم بانکی و فساد اقتصادی و مدیریت غیرموثر دولتی، همه و همه این هشدار قابل تامل را مطرح می‌کند که باید طرحی نو در انداخت و اندیشه عقلایی و برنامه‌های بلندمدت را جایگزین مسکن‌های کوتاه مدت کرد. همان گونه که به درستی برخی دولتمردان مقابله با دشمن خارجی را جنگ ارادهها نامیدند، در عرصه داخلی و به ویژه اقتصادی نیز عامل اراده، فاکتوری مهم و اساسی به شمار می‌رود.

دولت باید کاستی‌های خود را بپذیرد و در کنار آن مخالفان دولت نیز باید منافع راهبردی ملی را به برخی جدل‌های احتمالا سیاسی ارجح بدارند. تحميل الگوی مصرفی کوپن به دولت برای جلب رضایت کوتاه مدت برخی اقشار آسیب پذیر همان قدر می‌تواند به اقتصاد ما کمک کند که طرح پرداخت یارانه نقدی توانست کمک کند.

 

 

اشتراک گذاری

نظرات

دیدگاه‌های شما پس از تایید ناظر منتشر می‌شود.
متون غیرفارسی و پیام‌های حاوی توهین، تهمت یا افترا تایید نخواهد شد.

انصراف

دیدگاه 55

بیشتر

سیاستگذاری به روش آزمون و خطا چه بلایی سر اقتصاد آورده است؟

قصه تلخ جهش های نرخ ارزی با تکرار سیاست های پیمان سپاری ارزی، پیش فروش سکه و بعد تنظیم بازار به زور و ارعاب یا اصرار بر نرخ ارز غیر تعادلی تنها مصادیقی از تکرار تجربه نامطلوب سیاستگذاری اقتصادی هستند. از منظر رأی دهنده عام و اقتصاددان خبره سیاستگذاران به وقت معزولی شبلی و بایزیدند و به وقت صدارت و زعامت به دنبال تکرار خطای تقبيح شده گذشتگان می روند.

اقتصاد و جامعه چگونه از آدم های خوب هیولا می سازد؟

با بی پولی همه می تونن کنار بیان، چیزی که باید یاد بگیری پول درآوردنه!

اخبار ویدئویی

بیشتر

ویدیو: ورود مسوولین با خودرو به میدان نقش جهان اصفهان

ورود مسوولین با خودرو به میدان نقش جهان اصفهان برای حفاظت از این محوطه تاریخی، ورود خودروها ممنوع است

ویدیو: کشتن بیرحمانه توله خرس ۲ساله در سوادکوه

هشدار - دارای صحنه دلخراش کشتن بیرحمانه توله خرس ۲ساله در سوادکوه شنبه ۲۵خرداد یک توله خرس ۲ساله در منطقه دراسله سوادکوه استان مازندران؛ هنگامی که همراه مادر خود در حرکت بود از یک تپه به پایین سقوط کرده و از مادرش فاصله گرفت. اهالی روستا به طرز بی رحمانه ای با ضربات متعدد سنگ و چوب توله خرس را زخمی کردند. هرچند کوهنوردان عابر به محیط بان ها اطلاع دادند و آن ها به کمک توله خرس شتافتند

خبرها

بیشتر

خبرهای دیگر